Azərbaycan yataqları
Azəri
ACG blokunun ən böyük dərin-su yatağı
Azəri bloku ACG sisteminin həcm baxımından ən böyük komponentidir. Üç platformalı inkişaf modeli Xəzər dənizinin dərin-su istismarında inqilab yaratdı və bu texniki yanaşma digər Xəzər yataqlarının inkişafına nümunə oldu.
Kəşf ili
1987
İlk hasilat
2004
Ümumi ehtiyat
400+
mln ton
Əsas dərinlik
2.800–5.500
m
Su dərinliyi
120–170
m
Platform sayı
3 (Mərkəzi, Qərb, Şərq)
📍
Coğrafi mövqe
Təsvir
Çıraq ilə Günəşli arasında, ACG blokunun mərkəzi hissəsi
Su dərinliyi
120–170 m
Bakıdan məsafə
~100 km
🪨
Geoloji xüsusiyyətlər
Lay (Formasiya)
Məhsuldar Qat — xüsusilə Balaxanı, Sabunçu, Suraxanı layları
Litologiya
Qalın qumtaşı layları, az gil araqatları — yüksək keçiricilik
Tələ tipi
Mürəkkəb antiklinal — qırışıq sistemi üzərində bir neçə rezervuar bloku
Dərinlik
2.800–5.500 m
Reservoir yaşı
Orta-Üst Pliyosen
Məsaməlik (Porosity)
20–30%
Keçiricilik (Permeability)
200–1.500 mD
📅
İstehsal tarixi
1987
Kəşf
Sovet kəşfiyyat proqramı çərçivəsində aşkarlandı, lakin sovet dövrü inkişafı üçün texniki imkan olmadı
1994
ACG Müqaviləsi
Çıraq və Günəşlilə birlikdə 'Əsrin Müqaviləsi'nə daxil edildi
2004
Azəri Mərkəzi
Azəri blokunun ilk hissəsi — Mərkəzi Azəri platforması fəaliyyətə başladı
2005
Azəri Qərb
Qərb Azəri platforması istismara verildi; hasilat kəskin artdı
2006
Azəri Şərq
Şərq Azəri platforması ilə tam inkişaf tamamlandı; ümumi hasilat zirvəyə çatdı
2023
ACG genişləndirilməsi
Yeni PSA imzalandı — kontraktın müddəti 2050-yə uzadıldı, Azəri blokundan hasilat davam edir
⚙️
Texniki məlumatlar
Operator
BP (baş operator)
Platformalar
3 stasionar platforma: Azəri Mərkəzi, Azəri Qərb, Azəri Şərq
Quyu sayı
70+ aktiv istehsal və inyeksiya quyusu
Müqavilə tarixi
20 sentyabr 1994
Müqavilə
ACG Hasilat Pay Bölgüsü Müqaviləsi
Konsorsium / Ortaqlar
ACG konsorsiumu — ARDNŞ, ExxonMobil, MOL, Equinor, TPAO, Inpex, SOCAR
💡
Bilirdinizmi?
1
Azəri bloku ACG-nin ən yüksək keyfiyyətli neftini istehsal edir — Azəri Light brendinin əsas mənbəyi məhz bu yataqdır.
2
Üç platforma (Mərkəzi, Qərb, Şərq) birgə işləyərək ACG ümumi hasilatının 60%-dən çoxunu verir.
3
Azəri Şərq platformasının qurulması zamanı Xəzərdə 250 metr dərinlikdə sualtı borukəməri döşəndi — o dövr üçün texniki rekord.
4
Azəri nefti 'Azeri Light' brendiyle beynəlxalq bazarda satılır; bu brend yüksək keyfiyyəti ilə qiymətləndirilir.
Digər yataqlar